ABU DHABI — Emiriah Arab Bersatu (UAE), salah satu negara Teluk yang menormalisasi hubungan dengan Israel melalui Perjanjian Abraham pada 2020, memberi amaran keras bahawa sebarang langkah untuk mengilhak Tebing Barat akan melintasi “garisan merah” dan mengancam kerangka rapuh yang membolehkan hubungan diplomatik itu terbentuk.
Amaran itu disampaikan oleh Lana Nusseibeh, pembantu menteri luar bagi hal ehwal politik UAE, yang menegaskan bahawa tindakan sedemikian akan menandakan “titik mati” bagi penyelesaian dua negara asas utama konsensus antarabangsa terhadap konflik Israel-Palestin.
“Sejak awal lagi, kami melihat Perjanjian Abraham sebagai cara untuk membolehkan sokongan berterusan kepada rakyat Palestin dan aspirasi sah mereka untuk sebuah negara merdeka,”
kata Nusseibeh dalam kenyataan rasmi.
“Tetapi pengilhakan Tebing Barat akan menjejaskan visi dan semangat perjanjian itu, menamatkan usaha integrasi serantau, serta mengubah trajektori konflik ini.”
RANCANGAN SMOTRICH DAN “KEDAULATAN” ISRAEL
Amaran UAE itu muncul hanya beberapa jam selepas Bezalel Smotrich, menteri kewangan sayap kanan yang juga mengetuai pentadbiran penempatan di Tebing Barat, mengumumkan pelan pengilhakan besar-besaran. Dalam sidang media di Baitulmaqdis, beliau membentangkan peta yang menunjukkan cadangan untuk “menerapkan kedaulatan Israel” ke atas kira-kira 82 peratus wilayah yang diduduki.
Menurut rancangan tersebut, enam bandar utama Palestin — Jenin, Tulkarm, Nablus, Ramallah, Jericho, dan Hebron — akan dibiarkan sebagai enklaf kecil di bawah kawalan pentadbiran Pihak Berkuasa Palestin (PA). Selebihnya, termasuk kawasan penempatan utama, akan diletakkan di bawah kedaulatan Israel.
“Idea untuk memecahbelahkan negara dan menubuhkan sebuah negara pengganas mesti diketepikan untuk selama-lamanya,”
kata Smotrich, seorang tokoh ultranasionalis yang juga penceroboh. Beliau menggambarkan pendekatan ini selaras dengan prinsip “tanah maksimum dengan minimum Arab.”
TEKANAN ANTARABANGSA DAN DINAMIKA BAHARU
Langkah itu datang ketika Eropah bergerak ke arah pengiktirafan Negara Palestin. United Kingdom, Perancis dan beberapa negara lain baru-baru ini memberi isyarat bahawa mereka akan mengiktiraf Palestin sebagai tindak balas terhadap perang Gaza yang meletus selepas serangan Hamas pada 7 Oktober 2023.
Perdana Menteri Israel, Benjamin Netanyahu, menolak keras usaha itu, dengan menyifatkannya sebagai “ganjaran untuk keganasan.” Walaupun begitu, tekanan antarabangsa semakin meningkat, apatah lagi Mahkamah Keadilan Antarabangsa (ICJ) pada 2024 telah mengeluarkan pendapat nasihat bahawa “kehadiran berterusan Israel di Wilayah Palestin yang Diduduki adalah menyalahi undang-undang” dan menuntut agar ia ditamatkan “secepat mungkin.”
PA menyifatkan rancangan Smotrich sebagai “ancaman langsung” kepada harapan bagi negara Palestin yang merdeka. Sementara itu, kumpulan hak asasi manusia antarabangsa menyamakan cadangan tersebut dengan sistem apartheid, walaupun kerajaan Israel menolak label itu.
UJIAN PERJANJIAN ABRAHAM
UAE merupakan salah satu daripada tiga negara Arab bersama Bahrain dan Maghribi yang menandatangani Perjanjian Abraham yang ditaja Amerika Syarikat pada 2020. Antara syarat utama persetujuan itu ialah Israel menghentikan rancangan untuk mengilhak bahagian besar Tebing Barat, termasuk Lembah Jordan. Netanyahu pada masa itu berjanji untuk “menggantung” rancangan tersebut, namun tidak pernah menghapuskan opsyen itu sama sekali.
Kini, kebangkitan semula cadangan pengilhakan meletakkan UAE dalam kedudukan yang sukar: mengekalkan hubungan diplomatik yang strategik dengan Israel, atau mempertahankan garis dasar sokongan kepada Palestin yang sentiasa menjadi sebahagian daripada legitimasinya di dunia Arab.
“Penyertaan di Tebing Barat akan membentuk garis merah untuk UAE,” tegas Nusseibeh.
REALITI DI LAPANGAN
Sejak 1967, Israel telah membina lebih 160 penempatan di Tebing Barat dan Baitulmaqdis Timur, menempatkan kira-kira 700,000 peneroka Yahudi di tengah-tengah lebih 3.3 juta rakyat Palestin. Penempatan itu dianggap haram di bawah undang-undang antarabangsa, meskipun Israel menafikan dan meneruskan pembangunannya.
Bulan lalu, kerajaan Israel meluluskan projek penempatan baharu di kawasan E1, yang bakal memotong sambungan daratan antara Tebing Barat dan Baitulmaqdis Timur. Langkah yang dikecam ramai diplomat Barat kerana berisiko membelah dua wilayah Palestin.
Bagi ramai pemerhati, peta yang dibentangkan Smotrich mengingatkan kepada sistem bantustan di Afrika Selatan era apartheid, dengan wilayah Palestin dipisahkan menjadi kantung-kantung kecil tanpa kedaulatan.
TITIK PERALIHAN
Jika Israel benar-benar memajukan pelan pengilhakan ini, ia bukan sahaja akan menjerumuskan konflik Israel-Palestin ke dalam era baharu yang lebih gelap, tetapi juga menguji daya tahan Perjanjian Abraham salah satu pencapaian diplomatik paling signifikan antara Israel dan dunia Arab dalam dekad terkini.
Bagi UAE, pilihan ini bukan sekadar soal hubungan bilateral, tetapi ujian terhadap kredibiliti dasar luar mereka: menyeimbangkan antara kepentingan strategik dengan Israel dan komitmen tradisional terhadap perjuangan Palestin.
